Υιοθεσία ως Μεμονωμένο Άτομο στην Ελλάδα: Ο Καλύτερος Τρόπος για Μόνους Γονείς

Η απάντηση είναι ναι — και δεν είναι η εξαίρεση. Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ για το 2024 καταγράφουν ρεκόρ μονογονεϊκών υιοθεσιών στην Ελλάδα, με αυξανόμενο αριθμό άγαμων, διαζευγμένων και χήρων να ολοκληρώνουν επιτυχώς τη διαδικασία. Η ελληνική νομοθεσία δεν ευνοεί τα ζευγάρια έναντι των μεμονωμένων ατόμων — αλλά υπάρχουν πρακτικές ιδιαιτερότητες που πρέπει να γνωρίζετε.

Τι Λέει ο Νόμος για Μεμονωμένα Άτομα

Ο Αστικός Κώδικας (άρθρο 1542) επιτρέπει ρητά την υιοθεσία από μεμονωμένα άτομα. Δεν υπάρχει απαίτηση για σύντροφο ή σύζυγο. Οι ίδιες ηλικιακές προϋποθέσεις ισχύουν: ηλικία 30 έως 60 ετών, με διαφορά 18 έως 50 ετών από το παιδί.

Ομοίως, η αναδοχή είναι ανοιχτή σε άγαμα, διαζευγμένα και χήρα άτομα χωρίς περιορισμό. Το anynet.gr έχει ξεχωριστή επιλογή «μεμονωμένο άτομο» κατά την αίτηση.

Το 2024, με τον Νόμο 5089/2024, η διεύρυνση του δικαιώματος τεκνοθεσίας σε ομόφυλα ζευγάρια επικυρώθηκε και από την Ολομέλεια του ΣτΕ (Μάρτιος 2026), αλλά αυτό δεν αλλάζει τίποτα για μεμονωμένα άτομα — τα οποία είχαν πάντα το δικαίωμα αυτό.

Πού Εμφανίζονται οι Πρακτικές Ιδιαιτερότητες

Η νομοθεσία είναι ίση. Η εφαρμογή στην πράξη έχει ορισμένες διαφορές που αξίζει να γνωρίζετε.

Κοινωνική έρευνα: Ο κοινωνικός λειτουργός αξιολογεί την ικανότητα του ατόμου να φέρει μόνο του τον βασικό γονεϊκό ρόλο. Αυτό σημαίνει ότι θα δώσει έμφαση στο δίκτυο στήριξης — οικογένεια, φίλοι, εργοδότης. Ένα μεμονωμένο άτομο που μπορεί να περιγράψει συγκεκριμένα πώς θα χειριστεί τις ανάγκες ενός παιδιού (φροντίδα, εκπαίδευση, υγεία) αν λείψει από δουλειά, βρίσκεται σε πολύ καλύτερη θέση από κάποιον που δίνει αόριστες απαντήσεις.

Ηλικία παιδιού: Τα νεογνά και τα βρέφη είναι ανταγωνιστικά επιθυμητά, και ο αλγόριθμος ταιριάσματος του anynet.gr λαμβάνει υπόψη πολλούς παράγοντες πέρα από την οικογενειακή δομή. Τα μεγαλύτερα παιδιά και τα αδέρφια — που αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος των 1.185 παιδιών σε ιδρύματα — δεν έχουν τον ίδιο ανταγωνισμό.

Αίτηση αναδοχής πρώτα: Ορισμένοι κοινωνικοί λειτουργοί θεωρούν ότι μια προηγούμενη εμπειρία αναδοχής δείχνει πρακτική ικανότητα, ειδικά για μεμονωμένα άτομα. Αυτό δεν είναι υποχρεωτικό — αλλά είναι κάτι που αξίζει να σκεφτείτε αν είστε ευέλικτοι.

Σύγκριση Διαδρομών για Μεμονωμένα Άτομα

Τα Πρακτικά Εμπόδια — και Πώς να τα Αντιμετωπίσετε

Εργασιακή ευελιξία: Ο κοινωνικός λειτουργός θα εξετάσει αν μπορείτε να πάρετε άδεια ή να μειώσετε ωράριο μετά την ανάδοχη/θετή γονεϊκή τοποθέτηση. Αν είστε αυτοαπασχολούμενος ή έχετε ευέλικτες ρυθμίσεις εργασίας, αυτό είναι πλεονέκτημα — τεκμηριώστε το.

Οικονομική επάρκεια: Χωρίς δεύτερο εισόδημα, ο αξιολογητής θα εξετάσει αν το εισόδημά σας μπορεί να συντηρήσει ένα παιδί. Το επίδομα ΟΠΕΚΑ (525 ευρώ για τυπική αναδοχή) δεν είναι «μισθός» — είναι συμπλήρωμα για τα έξοδα του παιδιού. Εκκαθαριστικό, Ε9 και αποδεικτικά σταθερής εργασίας ή αυτοαπασχόλησης είναι κρίσιμα.

Αίτηση ζευγαριού που χωρίζει: Αν ξεκινήσατε αίτηση ως ζευγάρι και στη συνέχεια χωρίσατε, ενημερώστε άμεσα το anynet.gr. Η μη ενημέρωση μπορεί να ακυρώσει την αίτηση.

Μητρικό ή πατρικό ρόλο μόνο: Μερικοί κοινωνικοί λειτουργοί θα ρωτήσουν πώς θα αντιμετωπίσετε ζητήματα που συχνά αναλαμβάνει ο άλλος γονέας. Η απάντηση δεν χρειάζεται να είναι «έχω σύντροφο» — χρειάζεται να είναι συγκεκριμένη: θείος/α, παππούς, στενός φίλος.

Για Ποιον Είναι Αυτή η Διαδρομή

• Άγαμα άτομα ηλικίας 30-60 με σταθερή εργασία και εισόδημα
• Διαζευγμένοι ή χήροι που ήδη έχουν γονεϊκή εμπειρία και θέλουν να προσφέρουν σε άλλο παιδί
• Άτομα που δεν επιθυμούν σύντροφο αλλά θέλουν οικογένεια
• Ηλικίες 35-50 με καλά εκκαθαριστικά και ευέλικτες ρυθμίσεις εργασίας

Για Ποιον ΔΕΝ Είναι Αυτή η Διαδρομή

• Άτομα κάτω των 30 ετών (εκτός ειδικών εξαιρέσεων)
• Όσοι δεν μπορούν να τεκμηριώσουν εισοδηματική επάρκεια για ένα παιδί
• Άτομα χωρίς κανένα δίκτυο κοινωνικής στήριξης (οικογένεια, φίλοι, κοινότητα)
• Όσοι ενδιαφέρονται αποκλειστικά για βρέφη — ο ανταγωνισμός είναι υψηλός, και η προετοιμασία πρέπει να συμπεριλαμβάνει ανοιχτότητα για μεγαλύτερες ηλικίες

Συχνές Ερωτήσεις

Είναι πιο δύσκολη η έγκριση για μεμονωμένα άτομα; Τυπικά όχι — ο νόμος είναι ίσος. Στην πράξη, ο κοινωνικός λειτουργός εξετάζει τη βιωσιμότητα της μονογονεϊκής φροντίδας με μεγαλύτερη λεπτομέρεια. Άτομα που έχουν προετοιμαστεί καλά για αυτές τις ερωτήσεις δεν παρουσιάζουν σημαντική διαφορά στα ποσοστά έγκρισης.

Μπορώ να κάνω αίτηση για βρέφος ως μεμονωμένο άτομο; Ναι. Δεν υπάρχει νομικός αποκλεισμός. Ωστόσο, το ταίριασμα (matching) εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, και η βιωσιμότητα της αναμονής είναι σημαντική — μπορεί να χρειαστεί υπομονή.

Υπάρχει φορολογική ή άλλη οικονομική διαφορά σε σχέση με ζευγάρια; Το επίδομα αναδοχής από τον ΟΠΕΚΑ είναι ίδιο (525-750 ευρώ ανά παιδί). Το οικογενειακό επίδομα Α21 μετά την υιοθεσία υπολογίζεται βάσει εισοδήματος και αριθμού παιδιών — χωρίς διάκριση ανάμεσα σε μονογονεϊκή και διγονεϊκή οικογένεια.

Χρειάζεται να αναφέρω γιατί δεν έχω σύντροφο; Όχι. Ο κοινωνικός λειτουργός δεν εξετάζει την «αιτία» της μοναξιάς σας. Αξιολογεί την ικανότητά σας να φροντίσετε ένα παιδί — ανεξάρτητα από τον λόγο που είστε μόνοι.

Τι γίνεται αν μπω σε σχέση κατά τη διάρκεια της διαδικασίας; Ενημερώστε το ΕΚΚΑ ή τον αρμόδιο φορέα. Δεν ακυρώνεται η αίτησή σας — αλλά αν ο σύντροφος θέλει να συμπεριληφθεί, χρειάζεται ξεχωριστή αίτηση και αξιολόγηση.

Αν είστε μεμονωμένο άτομο και εξετάζετε σοβαρά την υιοθεσία ή την αναδοχή στην Ελλάδα, η διαδικασία είναι εφικτή — αρκεί να ξέρετε πού να εστιάσετε την προετοιμασία σας. Ο Οδηγός Αναδοχής και Υιοθεσίας στην Ελλάδα καλύπτει ειδικά κεφάλαιο για τις ιδιαιτερότητες της μονογονεϊκής αίτησης, μαζί με προετοιμασία για την κοινωνική έρευνα και λίστα δικαιολογητικών.

See more Greece guides →